|
Program Ranking Gmin Mazowsza został zainicjowany wspólnie z Wydziałem Ochrony Środowiska Mazowieckiego Urzędu Wojewódzkiego
podczas Dnia Ziemi'2001 roku. Jego głównym celem było rozpoznanie całościowe stanu i perspektyw rozwoju gmin mazowieckich, zarówno pod względem istniejącej i planowanej infrastruktury, jak i prowadzonych w
poszczególnych gminach programów edukacyjnych z zakresu edukacji ekologicznej. Opracowany system weryfikacji obejmował następujące zagadnienia:
- inwestycje pro-środowiskowe;
- kompleksowa gospodarka odpadami;
- stan czystości wód;
- stan zalesienia;
- edukację ekologiczną.
Znaczącym dla nas był fakt dobrowolnego udziału gmin w Rankingu, dlatego też spośród istniejących na Mazowszu 325 urzędów gmin, dość pracochłonne ankiety wypełniło aż 115 urzędów. Niezależna Komisja
wybrała 4 gminy Mazowsza nadając im tytuł - "Mazowiecka Gmina - Przyjazna Środowisku", były to w kategorii miast - Płock, w kategorii gmin: Jabłonna Lacka (pow. Sokołów Podlaski); Garbatka Letnisko (pow. Kozienice);
Platerów (pow. Łosice).
Mazowiecki Regionalny Ośrodek Edukacji Ekologicznej opracował kryteria oceny i pytania z edukacji ekologicznej. Jakość i zakres prowadzonych przez gminy programów edukacyjnych był bardzo
znaczący, gdyż na 110 punktów maksymalnie możliwych do otrzymania, aż 30 punktów można było uzyskać za działalność edukacyjną.
Ranking będzie kontynuowany w latach następnych, finał zaś - jak w tym roku -
uświetni obchody Dnia Ziemi. Dlatego też już dziś zachęcamy gminy do udziału w tym jedynym w swoim rodzaju konkursie. Zainteresowanym podajemy też przykłady pytań z zakresu edukacji ekologicznej: ANKIETA DLA
URZĘDÓW MIAST I GMIN WOJEWÓDZTWA MAZOWIECKIEGO W ZAKRESIE DZIAŁAŃ NA RZECZ OCHRONY ŚRODOWISKA NATURALNEGO
Dane ogólne miasta /gminy |
- Liczba mieszkańców
- Ilość miejscowości o liczbie mieszkańców powyżej 2000
- Program zrównoważonego rozwoju ochrony środowiska - krótka charakterystyka i okres, jaki obejmuje.
- Strategia rozwoju gminy/miasta.
- Badania własne określające stan środowiska w gminie.
- Wskaźniki wielkości nakładów na inwestycje i działania proekologiczne gminy.
- Stopień uprzemysłowienia gminy (rodzaj, obszar - obszaru gminy).
Budżet na 1 mieszkańca.
- Jakie działania na rzecz środowiska przyrodniczego są podejmowane w gminie/ mieście przez:
- Szkoły
- Przedszkola
- Organizacje pozarządowe
- Kluby ekologiczne, działające przy szkołach
- Kluby (komitety) osiedlowe lub wiejskie, Koła Gospodyń Wiejskich, Straż Pożarną
- Kto najczęściej jest głównym animatorem tych działań (prosimy zaznaczyć cyframi od 1-7, przy czym "1" oznacza najbardziej aktywnego animatora)?
- Pojedynczy nauczyciel - pasjonaci, zawsze ci sami
- Dyrektorzy placówek
- Zespoły zaangażowanych nauczycieli
- Nieformalne grupy młodzieży
- Grupy młodzieży zorganizowane w szkole
- Organizacje pozarządowe
- Instytucje publiczne np. Domy Kultury
- Kościoły
- Kto najczęściej aktywnie uczestniczy w tych działaniach (prosimy zaznaczyć cyframi od 1-3 poszczególne grupy uczestników, przy czym "1" oznacza najbardziej aktywną grupę)?
- Dzieci przedszkolne i uczniowie
- Rodzice dzieci i uczniów
- Członkowie organizacji pozarządowych
- Emeryci
- Całe rodziny, mieszkańcy zrzeszeni w różnych grupach nieformalnych
- Młodzież pozaszkolna
- Jakie działania edukacyjne realizowane są w gminie/mieście wspólnie przez różne grupy społeczne (prosimy wymienić rodzaje tych działań i podać, kto je realizuje)?
- Czy edukacja ekologiczna mieszkańców gminy/miasta jest zawarta w lokalnej strategii rozwoju? Jeśli TAK, prosimy podać zapis.
- Czy pracownicy Urzędu Gminy/Miasta uczestniczą w realizowanych przez placówki oświatowe i organizacje pozarządowe działaniach i programach? Jeśli TAK, to w jakim charakterze?
- W jaki sposób gmina/miasto dotychczas informowała mieszkańców o swoich planach, dotyczących edukacji ekologicznej i działań na rzecz środowiska naturalnego?
- Realizacja ustawy z dnia 9 listopada 2000 r. o dostępie do informacji o środowisku oraz ocena oddziaływania na środowisko.
- Czy problemy dotyczące środowiska przyrodniczego gminy/miasta (np. gospodarki ściekowej, gospodarki odpadami, powiększania obszarów chronionych itp.) są rozwiązywane wspólnie z
mieszkańcami? Jeśli TAK prosimy podać, jakie problemy rozwiązano wspólnie, kto uczestniczył w tym procesie i krótko opisać, w jaki sposób to się odbyło.
- Które z zadań statutowych Urzędu Gminy/Miasta dotyczące środowiska przyrodniczego są przekazane strukturom pozarządowym? Czy są w Gminie stałe społeczne struktury doradcze i w
jakich sprawach dotychczas zasięgano ich opinii?
- W jakim stopniu współpraca lokalna w działaniach na rzecz środowiska jest uwzględniona w programach rozwoju placówek oświatowych?
- Z jakich funduszy i w jakich formach finansowana jest edukacja ekologiczna prowadzona przez placówki oświatowe i organizacje pozarządowe? Jaki procent stanowią fundusze generowane
lokalnie, a jaki środki pozyskane z zewnątrz?
- Czy realizacja inwestycji związanych z ochroną środowiska na terenie gminy/ miasta jest poprzedzona programem edukacyjnym dla mieszkańców? Jeśli TAK prosimy podać , jakie
inwestycje zostały w ten sposób zrealizowane i krótko opisać, na czym polegała akcja edukacyjna wśród mieszkańców.
- Czy gmina/miasto korzysta z usług zewnętrznych konsultantów, szkoleniowców w zakresie wspólnego z mieszkańcami rozwiązywania problemów środowiska i rozpoznania potrzeb społecznych w tym zakresie?
- Czy na terenie gminy/miasta istnieją ścieżki rowerowe?
- Czy są stworzone warunki do rozwoju rolnictwa ekologicznego na terenie gminy/ miasta (ile gospodarstw produkuje atestowaną żywność, czy działają gospodarstwa agroturystyczne z certyfikatem EKOLAND)?
- Czy na terenie gminy/miasta są zarejestrowane pozarządowe organizacje ekologiczne? Jeśli TAK to, czy w gminie/mieście znana jest ich działalność?
- Czy w gminie/mieście opracowany jest i funkcjonuje system wspierania finansowego i merytorycznego placówek oświatowych i ekologicznych organizacji pozarządowych w realizacji
opracowanych przez nie programów? Jeśli TAK, to prosimy podać, na czym to polega i czy wspierane są programy o celach długoterminowych (min. 3 lata).
- Wydawnictwa własne propagujące ochronę środowiska naturalnego (tytuł, cel wydawnictwa, data publikacji i źródła finansowania, odrębnie tytuły i tematy wydawnictw planowanych w latach następnych)
Jak ważna jest świadomość ekologiczna człowieka i jego uwarunkowanie w środowisku przyrodniczym, uczą się dzieci już w pierwszych klasach szkoły podstawowej. Od wielu lat prowadzone są też przez ró
żnego rodzaju instytucje, a przede wszystkim organizacje pozarządowe ogólnopolskie kampanie edukacyjne. Najwyższy czas, aby działania prowadzone przez poszczególne jednostki połączyć,
rozpoczynając systematyczną i skuteczną współpracę. Samorządy, na których terenie istnieją silne organizacje pozarządowe, Regionalne Centra Edukacji Ekologicznej czy siedziby Ośrodków
Dydaktycznych Parków Krajobrazowych oraz Kampinoskiego Parku Narodowego doceniają znaczenie wspólnej pracy, one właśnie zostały uhonorowane zaszczytnym tytułem "Gminy Przyjaznej Środowisku".
Naszym zadaniem jest przekonanie pozostałych urzędów do współpracy z istniejącymi na ich terenie organizacjami ekologicznymi oraz do korzystania z oferty Mazowieckiego Regionalnego Ośrodka Edukacji Ekologicznej.
|